Różne rodzaje pił japońskich / Nokogiri: kataba, ryoba, dozuki
Lucas Hoffalt
Duża różnorodność pił japońskich / Nokogiri:
Słowo nokogiri oznacza piłę japońską jako narzędzie. Istnieje prawdopodobnie ponad tuzin rodzajów pił japońskich. Mamy piły z pojedynczym uzębieniem: kataba, anahiki, tatebiki, temagori, maebiki, mawashibiki, kugihiki. Są piły grzbietowe, czyli dozuki. I wreszcie piły z podwójnym uzębieniem, czyli ryoba oraz azebiki.
Azebiki to małe piły ryoba o wypukłej linii zębów. Można również spotkać piły ryoba typu anahiki z wypukłą linią zębów.
Dlaczego warto używać piły japońskiej zamiast europejskiej?
Każdy, kto choć raz używał pił japońskich, zna ich ogromną skuteczność. Skąd się jednak bierze i dlaczego tak bardzo różnią się od pił europejskich? Przede wszystkim japońskie piły nokogiri są zazwyczaj znacznie cieńsze niż piły europejskie przy zachowaniu tej samej funkcjonalności. Można co prawda znaleźć bardzo cienkie piły grzbietowe u naszych angielskich sąsiadów, ale poza tym rzadko spotyka się piły o tak małej grubości.
Ich skuteczność wynika w dużej mierze z geometrii uzębienia. Uzębienie, które jest pochylone w jedną stronę, pozwala na uzyskanie tylko jednego skosu na zębie. To znacząco różni się od uzębienia izoscelicznego. Taka piła pracuje wyłącznie podczas ciągnięcia, co pozwala utrzymać brzeszczot w napięciu i uzyskać bardzo prostą linię cięcia. Nie występuje tu efekt sprężynowania znany z naszych pił ręcznych; gdy popychamy piłę, brzeszczot się wygina, a linia cięcia się rozszerza.
Jaka piła japońska do jakiej funkcji?
Każdy kształt piły w Japonii ma konkretne przeznaczenie. Piła ryoba będzie bardzo praktyczna przy wykonywaniu połączeń, ponieważ posiada dwa rodzaje uzębienia: jedno do cięcia wzdłuż, a drugie w poprzek włókien. W zależności od rozmiaru będą służyć ebenistom, stolarzom lub cieślom.
Piły kataba z kolei sprawdzą się w różnych zadaniach w zależności od rozmiaru i kształtu uzębienia – do cięcia wzdłuż lub w poprzek włókien. Służą do rozcinania, piłowania, przecinania...
Dozuki to najczęściej piły bardzo cienkie. Ich grzbiet służy do usztywnienia cienkiego brzeszczotu. Przydadzą się do wszelkich prac stolarskich. Są to piły bardzo delikatne, które zapewniają bardzo cienką i czystą linię cięcia.
Piły azebiki, które mają podwójne wypukłe uzębienie, są bardzo praktyczne do cięcia wewnątrz materiału (podobnie jak w przypadku piły zanurzeniowej). Służą do wykonywania otworów wewnątrz elementu. Można ich używać w ebenistyce oraz przy wytwarzaniu dai (korpusu hebla) podczas wycinania otworu na ostrze.
Piły ryoba o kształcie anahiki (wypukłym) będą bardzo praktyczne, aby uniknąć przecinania krawędzi połączenia. Jest to ulubiona piła cieśli.